To Cogito ergo sum συλλογάται λέφτερα και στο ηλεκτρονικό περιοδικό Ατέχνως.
Πνευματικά δικαιώματα δεν υπάρχουν. Οι ιδέες πρέπει να κυκλοφορούν ελεύθερα. Άρα, η αντιγραφή επιτρέπεται.

Η γλώσσα κόκκαλα τσακίζει

(...) ας ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα, ας ιδιωτικοποιηθεί η θάλασσα κι ο ουρανός, ας ιδιωτικοποιηθεί το νερό κι ο αέρας, ας ιδιωτικοποιηθεί η δικαιοσύνη και ο νόμος, ας ιδιωτικοποιηθεί το σύννεφο που περνάει, ας ιδιωτικοποιηθεί το όνειρο, ειδικά αν γίνεται μέρα και με τα μάτια ανοιχτά. Και τελικά, για να ολοκληρωθούν οι ιδιωτικοποιήσεις, ας ιδιωτικοποιηθούν και τα κράτη, παραδίδοντας για κάποιο χρονικό διάστημα την εκμετάλλευσή τους σε ιδιωτικές εταιρείες, που θα λειτουργούν σε καθεστώς διεθνούς ανταγωνισμού. Εκεί βρίσκεται η σωτηρία τού κόσμου...

Και τώρα, ας ιδιωτικοποιηθεί επίσης και η πουτάνα που τους γέννησε όλους.


[Ζοζέ Σαραμάγκου, "Τετράδια του Λαντσαρότε - Ημερολόγιο ΙΙΙ, 1993-1995" - Μετάφραση από τα πορτογαλικά: Cogito ergo sum]

2 Οκτωβρίου 2011

"Η αρχαία δουλοκτητική δημοκρατία"

Αν σκεφτεί κανείς ότι χτες μιλούσα για την "άμεση δημοκρατία" της αρχαίας Αθήνας, θα καταλάβει πόσο εύκολη ήταν η επιλογή του βιβλίου το οποίο παρουσιάζω σήμερα. Πρόκειται για το βιβλιαράκι του Θανάση Παπαρήγα με τίτλο "Η αρχαία δουλοκτητική δημοκρατία".

Ο λόγος του Θανάση Παπαρήγα χαρακτηρίζεται από δυο στοιχεία: εξαιρετική λακωνικότητα και βαθειά αναλυτικότητα. Μπορεί να ακούγεται παράδοξος ο συνδυασμός αυτών των δυο στοιχείων αλλά η αλήθεια είναι ότι στα κείμενά του δεν υπάρχει ούτε μια περιττή πρόταση, ούτε μια παραπανίσια λέξη. Όμως, μέσα από αυτόν τον συμπυκνωμένο λόγο, ο Παπαρήγας αποκαλύπτει τόσα νοήματα και έννοιες, για τα οποία άλλοι συγγραφείς θα χρειάζονταν πολλαπλάσιο χώρο.

"Η αρχαία δουλοκτητική δημοκρατία" είναι μια μελέτη του Ιστορικού Τμήματος του Κέντρου Μαρξιστικών Ερευνών, η οποία παραδόθηκε το 1996, στα πλαίσια των εορτασμών για τα 2.500 χρόνια της Αθηναϊκής Δημοκρατίας. Ο Παπαρήγας δεν έκρυψε ποτέ την στράτευσή του στην μαρξιστική ιδεολογία και είναι σε όλους γνωστό ότι υπήρξε όχι μόνο σύζυγος της σημερινής γενικής γραμματέως του Κ.Κ.Ε. αλλά και μαχητικό στέλεχος του κόμματος. Αλλά αυτή η στράτευση δεν του στέρησε ποτέ το ανοιχτό μυαλό, την ειλικρίνεια και την πολυμέρεια που χαρακτηρίζουν -ή που θα έπρεπε να χαρακτηρίζουν- κάθε ιστορικό μελετητή-αναλυτή.

Σ' αυτό το εξαιρετικό πόνημα, ο Παπαρήγας ανατέμνει την Αθηναϊκή Δημοκρατία και παρακολουθεί με αναλυτικό τρόπο την εξέλιξή της: την γέννησή της κατά τα χρόνια του Σόλωνα και του Πεισίστρατου, την ωρίμασή της στην εποχή του Κλεισθένη, την ακμή της μετά τους μηδικούς πολέμους και την παρακμή της μετά τον Πελοποννησιακό πόλεμο. Κι ενώ ο συγγραφέας παρακολουθεί με το ένα μάτι όλη αυτή την ιστορική διαδρομή, με το άλλο μάτι βλέπει και καταγράφει αντιστοιχίες και διαφορές εκείνων των χρόνων με την εποχή μας.

Δεν ξέρω πόσο χώρο θα χρειάζονταν άλλοι ιστορικοί αλλά "Η αρχαία δουλοκτητική δημοκρατία" δεν απλώνεται σε περισσότερες από 60 σελίδες καθαρού κειμένου! Μόνο που ο αναγνώστης, μόλις ολοκληρώσει το διάβασμα αυτών των λίγων σελίδων, μένει με την αίσθηση ότι έγινε μέτοχος μιας γνώσης την οποία δεν είχε πάρει στα όσα χρόνια κάθησε στα σχολικά θρανία.

Αυτό το πολύτιμο βιβλιαράκι, το οποίο περιλαμβάνει και ευρετήριο ονομάτων, κυκλοφορεί από την "Σύγχρονη Εποχή" και κοστίζει κάπου 5 ευρώ. Δηλαδή, όσο κοστίζει μια κυριακάτικη φυλλάδα με ηλίθιες "προσφορές", μαζί με την τσίχλα που σου κολλάει στο μυαλό. Ανακαλύψτε το και απολαύστε το!


Σημείωση για τους φίλους των σελίδων βιβλιοπαρουσίασης: Την περασμένη Κυριακή 26/09/2011 είχα προγραμματίσει την παρουσίαση του βιβλίου "Miami Blues", του Τσαρλς Ουίλφορντ. Παρ' ότι είχα ανεβάσει έγκαιρα την σχετική ανάρτηση, είτε από κάποια δυσλειτουργία του συστήματος είτε από κάποια λανθασμένη ενέργεια δική μου, αυτή η ανάρτηση έμεινε "κρεμασμένη" έξι ολόκληρες μέρες δίχως να το πάρω χαμπάρι. Τελικά, δημοσιεύθηκε χτες το πρωί. Όσοι "αδιόρθωτοι", σχωρνάτε με κι αναζητήστε την!

1 σχόλιο:

Giorgos bookhunter είπε...

Φοβερό βιβλίο, το έχω διαβάσει 2-3 φορές (είναι και μικρό). Σπάει πολλά που έχουμε μάθει για την Αθήνα από τους αστούς. ο σφος Θανάσης μας λέιπει, με τις σημαντικές του παρεμβάσεις ειδικά σε ιστορικά θέματα...