To Cogito ergo sum συλλογάται λέφτερα και στο ηλεκτρονικό περιοδικό Ατέχνως.

Η γλώσσα κόκκαλα τσακίζει

(...) ας ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα, ας ιδιωτικοποιηθεί η θάλασσα κι ο ουρανός, ας ιδιωτικοποιηθεί το νερό κι ο αέρας, ας ιδιωτικοποιηθεί η δικαιοσύνη και ο νόμος, ας ιδιωτικοποιηθεί το σύννεφο που περνάει, ας ιδιωτικοποιηθεί το όνειρο, ειδικά αν γίνεται μέρα και με τα μάτια ανοιχτά. Και τελικά, για να ολοκληρωθούν οι ιδιωτικοποιήσεις, ας ιδιωτικοποιηθούν και τα κράτη, παραδίδοντας για κάποιο χρονικό διάστημα την εκμετάλλευσή τους σε ιδιωτικές εταιρείες, που θα λειτουργούν σε καθεστώς διεθνούς ανταγωνισμού. Εκεί βρίσκεται η σωτηρία τού κόσμου...

Και τώρα, ας ιδιωτικοποιηθεί επίσης και η πουτάνα που τους γέννησε όλους.


[Ζοζέ Σαραμάγκου, "Τετράδια του Λαντσαρότε - Ημερολόγιο ΙΙΙ, 1993-1995" - Μετάφραση από τα πορτογαλικά: Cogito ergo sum]

21 Σεπτεμβρίου 2016

Ο κλαυσίγελως του περιουσιολογίου

Κατά πάσα πιθανότητα, έχετε ακούσει ότι από τον ερχόμενο Φλεβάρη μπαίνει σε εφαρμογή το "Περιουσιολόγιο". Δηλαδή, του χρόνου θα πρέπει όλοι να δηλώσουμε στο κράτος τα περιουσιακά μας στοιχεία κι από κει και πέρα να το ενημερώνουμε κάθε φορά που αυτά τα στοιχεία αλλάζουν.

Το πώς θα εφαρμοστεί αυτό το πράγμα παραμένει άγνωστο. Αναγκαστικά, βασιζόμαστε στις διάφορες "αποκαλύψεις" των δημοσιογράφων και σε όσα σκόρπια λόγια ξεφεύγουν από τα χείλη των λογής-λογής κυβερνητικών στελεχών και υπαλλήλων. Αν τα βάλουμε όλα αυτά σε μια σειρά, προκύπτει ότι στο περιουσιολόγιο θα πρέπει να δηλώσουμε (α) όλα τα ακίνητά μας, έστω κι αν τα έχουμε ήδη δηλωμένα στο Ε9, (β) όλα τα μεταφορικά μέσα που διαθέτουμε, είτε τα δηλώνουμε ήδη μέσω της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος (αυτοκίνητα, σκάφη κλπ) είτε όχι (δίκυκλα), (γ) όλα τα κινητά αντικείμενα αξίας (πίνακες ζωγραφικής, τιμαλφή κλπ) εφ' όσον έχουν συνολική αξία πάνω από 30.000 ευρώ,  (δ) τις πάσης μορφής χρηματικές μας τοποθετήσεις (καταθέσεις, ομόλογα, μετοχές κλπ), (ε) τα μετρητά που βρίσκονται στην κατοχή μας εκτός τραπεζικών λογαριασμών (σε θυρίδες, κάτω από το στρώμα, χωμένα στο μπαούλο, θαμμένα στον κήπο κλπ) εφ' όσον υπερβαίνουν τις 15.000 ευρώ και (στ) ό,τι άλλο νομίζουμε πως έχει κάποια σημαντική αξία.

Big Brother is watching you! Ακόμα και μέσα στο μπαούλο!

Στοιχηματίζω πως, όσοι δεν έχετε μείνει με το στόμα ανοιχτό, έχετε ήδη λυθεί στα γέλια. Κι όμως, η κατάσταση είναι για κλάμματα. Αν ξεχάσουμε ή "ξεχάσουμε" να γράψουμε κάτι και αυτό βρεθεί αργότερα, πλην του προστίμου που θα επιβληθεί, θα κατάσχεται. Κι αν η εφορία εκτιμήσει ότι η συνολική αξία αυτών που θα δηλώσουμε είναι αναντίστοιχα υψηλή προς τα εισοδήματά μας, θα έχει την δυνατότητα να επιβάλει αναδρομικούς φόρους σε βάθος δεκαετίας. Δηλαδή, μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα για όσους στο παρελθόν αγόρασαν κάτι ακριβό με μαύρο χρήμα.

Θα μου πείτε πως καλά να πάθουν όλοι αυτοί που έβγαλαν μαύρο χρήμα και να πληρώσουν για να βάλουν μυαλό. Να πληρώσουν; Χμμμ... Αυτό είναι μια κουβέντα. Κάποια εποχή, θες μαύρο θες άσπρο, έβγαινε χρήμα και δεν είχα πρόβλημα να πάρω δυο βραχιόλια δώρο στην γυναίκα μου ή να αγοράσω έναν Μυταρά σε δημοπρασία (όχι πως μ' άρεσε ο Μυταράς, δηλαδή, αλλά από τότε που τον κρέμασα στο σαλόνι, ανέβηκα στην εκτίμηση πολλών. Τώρα να μου πείτε τι να κάνω, που άλλαξαν οι καιροί, φαλήρισε η βιοτεχνία μου, μείνανε σε μένα ο Μυταράς και στην γυναίκα μου τα βραχιόλια και την βγάζουμε με δυο συντάξεις τού ΟΑΕΕ κι εκείνες κουτσουρεμένες μιας και μου κρατάνε τις εισφορές που δεν πλήρωνα τα τελευταία χρόνια. Πώς θα πληρώσω το πρόστιμο που θα μου ρίξουν λόγω αναντιστοιχίας εισοδήματος και περιουσίας; Δεν θα πληρώσω. Άρα Μυταράς και βραχιόλια κατάσχονται υπέρ πατρίδος.

Με τα "μεταφορικά μέσα" ποιός θα μου πει τι να κάνω; Πόσο να αποτιμήσω εκείνη την C230 που πήρα πριν καμμιά δεκαετία κοψοχρονιά 35 χιλιάρικα (π' ανάθεμα την ώρα και την στιγμή), δήλωσα ότι την πήρα δώδεκα και από πρόπερσι έχω καταθέσει τις πινακίδες της γιατί δεν μπορούσα να την πουλήσω ούτε για πέντε χιλιάδες; Το Ίμπιζα, με το οποίο βολευόμαστε οικογενειακώς κι ας κοντεύει να σκορπίσει, πόσο να πω ότι αξίζει; Και το παπί που το αφήνω ξεκλείδωτο το βράδυ διότι έτσι που έχει καταντήσει το σιχαίνονται και οι κλέφτες, θα με πιστέψουν αν πω ότι δεν πιάνει μία;

Για να μη σας αδικώ, πάντως, οφείλω να παραδεχτώ ότι κάπου βγαίνει και λίγο γέλιο από την όλη φάση. Αλήθεια, θεωρείται τιμαλφές το σκαλιστό ρολογάκι τσέπης που έφερε ο προπάππος μου από την Μικρασία; Μπορεί για μένα να είναι απλώς κειμήλιο που η αξία του δεν αποτιμάται σε χρήμα αλλά πού ξέρω αν σε μια δημοπρασία δεν μπορεί να χτυπήσει δέκα χιλιάρικα; Και ποιός θα μου πει αν αξίζει κάτι εκείνος ο απίθανος μουτζουροπίνακας κάπου απίθανου Μαλέα... Σαλέα... κάπως έτσι, που αγόρασε η γυναίκα μου σε ένα γκαλά και που εγώ δεν θα χαράμιζα ούτε ένα κατοστάρικο για δαύτον; Πόσο να τον αποτιμήσω τον απίθανο; Και πόσο να αποτιμήσω εκείνη την μαχαίρα που, σύμφωνα με την πεθερά μου, ανήκε στον παππού της που πολέμησε με τον Κολοκοτρώνη στα Δερβενάκια;

Αμ το άλλο, με τα εκτός τραπεζών μετρητά τί σας λέει; Να έχεις, ας πούμε, πέντε φράγκα στην καβάντζα και να πρέπει να τα δηλώσεις; Κι άμα αβγατίσουν ή λιγοστέψουν, να πρέπει να κάνεις σχετική δήλωση; Παναπεί, κάθε φορά που θα φεύγει ο ντελιβεράς, θα πρέπει να ενημερώνω το taxisnet ότι τα λεφτά στο πορτοφόλι μου λιγόστεψαν κατά ένα δεκάρικο; Κι άμα κερδίσω τον Μιχάλη στο τάβλι, θα πρέπει να ενημερώσω τον πίνακα "κέρδη από παίγνια" με το τάλληρο που θα του πάρω; Θα μου πείτε να μη τα δηλώσω. Κι άμα με σταματήσει στον δρόμο κανένας εφοριακός για έλεγχο και μου βρει πέντε ευρώ παραπανίσια στην τσέπη; Θα 'ρθείτε εσείς να καθαρίσετε; Ε, ρε, μπερδέματα...

[Από το "Ποντίκι", 24/12/2015]

Ας σοβαρευτούμε λίγο. Αν επαληθευτούν έστω τα μισά από όσα λέγονται και ακούγονται, μπορώ να πω με βεβαιότητα ότι το περιουσιολόγιο θα αποδειχτεί ένα καινοτόμο μέτρο που σχεδιάστηκε για να... μη δουλέψει! Θα παρουσιαστεί ως ρηξικέλευθη προσπάθεια της κυβέρνησης να συλλάβει τον αδήλωτο πλούτο αλλά θα καταντήσει νομιμοποιημένο εργαλείο περαιτέρω επιβολής φόρων.. Χρησιμοποιώ εν γνώσει μου τον όρο "νομιμοποιημένο", διότι η επίσημη προπαγάνδα (φυσικά, με την βοήθεια των πρόθυμων μουμουέδων) θα φροντίσει να πείσει τον κόσμο ότι μ' αυτόν τον τρόπο θα βάλει τους "έχοντες και κατέχοντες" να πληρώσουν "επί τέλους".

Με την πείρα 30+ χρόνων στα φοροτεχνικά πράγματα και με σαφή γνώση περί του τι γίνεται με τις δηλώσεις "πόθεν έσχες", υποψιάζομαι ότι το περιουσιολόγιο θα αποδειχτεί μέτρο κενό ουσίας, φτιαγμένο με τρόπο που να επιτρέπει στην φορολογούσα αρχή να εντοπίζει λάθη και ανακρίβειες, τα οποία θα χρησιμοποιεί ως άλλοθι για να επιβάλλει φόρους, ποινές και πρόστιμα. Αναρωτιέμαι πότε θα καταλάβουν κρατούντες και κρατούμενοι (!!) ότι οποιοδήποτε μέτρο για να λειτουργήσει πρέπει να είναι απλό στην εφαρμογή του και εύκολα ελέγξιμο. Τα περίπλοκα μέτρα δεν παράγουν αποτέλεσμα. Παράγουν κλαυσίγελω.


Υστερόγραφο. Αν υπάρχει κάποιος αναγνώστης που να ζη στην Γερμανία, θα ήθελα να επιβεβαιώσει ή να ακυρώσει την πληροφορία μου ότι εκεί εξακολουθεί μεν να ισχύει τυπικά το περιουσιολόγιο αλλά φόρος περιουσίας έχει να εισπραχτεί από το 1996 (!), λόγω μιας απόφασης περί αντισυνταγματικότητος που έβγαλε το ανώτατο συνταγματικό δικαστήριο της χώρας. Έτσι, για να ξέρουμε αν αληθεύει το ότι ο
Σώυμπλε μας έβαλε να εφαρμόσουμε ένα μέτρο που στον τόπο του κρίθηκε αντισυνταγματικό.

6 σχόλια:

Ανώνυμος είπε...

Οι φοροι και τα διχτυα πιανουν τα ανημπορα ψαρακια ,τα μεγαλα τα ξεσκιζουν και περνανε. Παλαιοτατη ιστορια ,μονο οι σημερινοι τσογλαναραδες και τα παρταλια τους νομιζουν πως τρωμε το παραμυθι.Μονο μην βρεθουν μπροστα μας την ωρα δεν πρεπει.Ουτε με περουκες δεν γλυτωνουν.

Amomfaretos είπε...

με όλη την εκτίμηση που έχω στο πρόσωπο σας και στο μπλογκ σας πιστεύω ότι έχετε λάθος στο συγκεκριμένο θέμα. Πρώτα απ' όλα μεγάλο μέρος του άρθρου είναι επιπέδου χαβαλέ και πλάκας (το παραδέχεστε άλλωστε) και μου κάνει εντύπωση γιατί αυτό το στυλ δεν σας χαρακτηρίζει καθόλου. Η επιχειρηματολογία σας από την άλλη περιορίζεται στο επιχείρημα της δυσκολίας εφαρμογής αλλά αυτό βέβαια δεν λέει τίποτε περί της αξίας του μέτρου. Και η αξία του περιουσιολογίου στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής/φοροαποφυγής έχει αναλυθεί διεξοδικά στην προοδευτική βιβλιογραφία, έχει μάλιστα προταθεί και ως λύση και σε παγκόσμιο επίπεδο (πχ βλ. Zucman Gabriel - "Ο κρυμμένος πλούτος των εθνών"), αλλά για αυτό βέβαια το άρθρο σας δεν λέει ούτε κουβέντα. Κλείνω με ένα σχόλιο για το ΥΓ σας. Δεν ξέρω για την Γερμανία, στην Ελβετία όμως που ζούσα το περιουσιολόγιο και ο φόρος περιουσίας είναι καθιερωμένα σε επίπεδο καντονιού (cantonal net wealth tax) και δήμου (municipal new wealth tax), θεωρώ λοιπόν ότι ούτε αυτό το επιχείρημά σας στέκει.

Teddy είπε...

@ Amomfaretos

Για να βάζουμε τα πράγματα στην θέση τους, ξεκαθαρίζω ρητά: είμαι υπέρ του σωστού περιουσιολογίου. Δεν είμαι υπέρ αυτού του εκτρώματος, όπως προκύπτει από το ράδιο-αρβύλα των ΜΜΕ. Κι ένα τέτοιο έκτρωμα μόνο με χαβαλέ και πλάκα μπορεί να αντιμετωπιστεί. Ναι, στην Ελβετία (και σε μια σειρά άλλες χώρες, όπως η Αυστρία) επιβάλλεται φόρος περιουσίας, ο οποίος χρηματοδοτεί ανάγκες της τοπικής αυτοδιοίκησης. Πουθενά όμως δεν καλούνται οι πολίτες να δηλώσουν ως και τα μετρητά που έχουν στο πορτοφόλι τους! Και,βέβαια, πουθενά οι μεταβολές στην περιουσία δεν δηλώνονται συχνότερα από μια φορά τον χρόνο.

Με την ευκαιρία, να θυμίσω ότι μια πρώτη προσπάθεια (πρωτόγονη, είναι η αλήθεια) για εφαρμογή ενός περιουσιολογίου (έστω, κακέκτυπου) έκανε ο Γιάννης Παλαιοκρασάς ως υπουργός οικονομικών στην κυβέρνηση Μητσοτάκη. Οι παλιότεροι ίσως να θυμούνται το περίφημο έντυπο Ε8. Μόλις τελείωσεο Μητσοτάκης, τελείωσε και το Ε8.

Για τον "Κρυμμένο πλούτο των εθνών" έχω μερικές πολύ σοβαρές αντιρρήσεις. Αλλά αυτές ας τις συζητήσουμε κάποια άλλη, πιο πρόσφορη στιγμή.

Amomfaretos είπε...

@Teddy
Σας ευχαριστώ για την απάντηση σας, βοήθησε πολύ να αντιληφθώ καλύτερα την θέση σας. Για τα μετρητά (και όντως έχετε δίκιο για την Ελβετία), προσωπικά στην χειρότερη να το χαρακτηρίσω τραβηγμένο και όχι μέτρο χαβαλέ, με το επιχείρημα ότι τα μετρητά (ιδιαίτερα στην Ελλαδα) κινούν σε μεγάλο βαθμό την μαύρη οικονομία (λιγότερο σίγουρα τώρα με capital control). Για την συχνότητα που αναφέρετε, θα συμφωνήσω ότι πρέπει να είναι ετήσια, δεν έχω ακούσει όμως κάτι διαφορετικό. Σε κάθε περίπτωση, από μόνα τους αυτά δεν μπορούν προσωπικά να με οδηγήσουν στην πλήρη απόρριψη της πρότασης του περιουσιολογίου, αν και σίγουρα με πείθουν για τα περιθώρια βελτίωσης. Εν τέλει το σημαντικοτερο ειναι που ξεκαθαρίσατε σαν θέση σας ότι είστε υπερ του περιουσιολογίου επί της αρχής, τελικά θα περιορίσω την κριτική μου στο γεγονός ότι στο άρθρο παρουσιάζετε (τουλάχιστον εγώ έτσι την εξέλαβα) μια θέση αποδόμησης της συγκεκριμένης πρωτοβουλίας, ενώ προσωπικά θα ήθελα (και από έναν υποστηρικτή του περιουσιολογίου, θα περίμενα) μια θέση κριτικής βελτίωσης. Τέλος, αν το αποφασίστε θα περιμένω με πολύ ενδιαφέρον, όπως και όλα σας τα άρθρα, τις αντιρρήσεις σας για το "Κρυμμένο πλούτο των εθνών".
Κώστας

Costis είπε...

Μιά γρήγορη ερώτηση επί του θέματος "περιουσιολογίου": να δηλώσω τι χρήματα έχω στο "μαξιλάρι" μου, να με φορολογήσουν και γιαυτά - τους "μεγάλους" πότε τελικά θα τους φορολογήσουν; Ή απλά θα είναι ένα ακόμα μέτρο για να ξέρουν ακόμα "... και τι χρώμα έχουν", μιά που πέρα ότι ξέρουν κι ελέγχουν τα πάντα στη ζωή μου, τώρα περιμένουν να τους κάνω και την "δουλειά" τους πιο εύκολη;

Ανώνυμος είπε...

@ Costis
Το περιουσολόγια με αυτή τη μορφή είναι για εμάς,τους πολλούς.
Για τα μεγάλα ψάρια ισχύουν συμφωνίες κυρίων...!
https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A3%CF%85%CE%BC%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1_%CE%9A%CF%85%CF%81%CE%AF%CF%89%CE%BD