Πνευματικά δικαιώματα δεν υπάρχουν. Οι ιδέες πρέπει να κυκλοφορούν ελεύθερα. Άρα...
... η αντιγραφή όχι απλώς επιτρέπεται αλλά είναι και επιθυμητή, ακόμη και χωρίς αναφορά της πηγής!

Η γλώσσα κόκκαλα τσακίζει

- "Ο λόγος που μ' άφησες έξω από την υπόθεση", είπε ήσυχα, "ήταν ότι νόμισες πως η αστυνομία δεν θα πίστευε ότι σκέτη περιέργεια μ' έσπρωξε να κατέβω εκεί κάτω χτες το βράδυ. Θα υποψιάζονταν ίσως ότι είχα κάποιον ύποπτο λόγο και θα με σφυροκοπούσαν μέχρι να σπάσω".
- "Πώς ξέρεις αν δεν σκέφτηκα το ίδιο πράγμα;"
- "Οι αστυνομικοί είναι κι αυτοί άνθρωποι", είπε ξεκάρφωτα.
- "Έχω ακούσει ότι σαν τέτοιοι ξεκινάνε".

[Ραίημοντ Τσάντλερ, "Αντίο, γλυκειά μου", εκδόσεις Λυχνάρι, 1990 (σελ.: 54)]

15 Απριλίου 2013

Κουτσούμπας; Ε, και;

Δεν μπορώ να υπολογίσω πόσες φορές άκουσα την ίδια ερώτηση από χτες το πρωί που κατέβηκα στο κέντρο για βόλτα και καφέ, μέχρι και τώρα που άρχισα να γράφω. "Πώς τα βλέπεις τα πράγματα στο ΚΚΕ τώρα με τον Κουτσούμπα;"

Κατ' αρχάς, ας με συγχωρήσουν οι φίλοι τού ιστολογίου αλλά πρέπει να ομολογήσω ότι δεν είχα καμμιά αγωνία για το ποιος θα εκλεγόταν στην θέση τού γενικού γραμματέα τού κόμματος. Εδώ που τα λέμε, γιατί να με νοιάζει; Να με νοιάξουν τα συμπεράσματα του συνεδρίου, το καταλαβαίνω. Να με νοιάξουν οι ενστάσεις και οι παρατηρήσεις που διατυπώθηκαν από την μειοψηφία, το καταλαβαίνω. Αλλά δεν καταλαβαίνω γιατί πρέπει να με νοιάξει το ποιος θα εκλεγόταν γενικός γραμματέας. Και εξηγώ την θέση μου:

Το ΚΚΕ δεν είναι προσωποπαγές κόμμα. Ίσως να μπορούσε να το χαρακτηρίσει κάποιος έτσι την εποχή τής παντοδυναμίας Ζαχαριάδη, αλλά κι αυτό σηκώνει πολλή κουβέντα. Το ΚΚΕ είναι κόμμα αρχών, ίσως το μόνο κόμμα αρχών που έχει γνωρίσει ο τόπος. Δεν κινείται "αριστερότερα" ή "δεξιότερα", ανάλογα με τα χούγια τού ηγέτη του. Κι αυτό συμβαίνει επειδή είναι το μόνο κόμμα το οποίου ο ηγέτης είναι "πρώτος μεταξύ ίσων". Ο γενικός γραμματέας τού ΚΚΕ δεν ορίζει τις θέσεις τού κόμματος ούτε χαράσσει την πολιτική γραμμή του. Οι θέσεις τού κόμματος ορίζονται από τα συνέδριά του (όπως έγινε και τώρα) και η πολιτική γραμμή χαράσσεται από τα κομματικά όργανα.

Λένε πως η Νέα Δημοκρατία απέκτησε κεντροδεξιά χαρακτηριστικά επί Ράλλη, πως ο Μητσοτάκης υιοθέτησε νεοφιλεύθερες επιλογές ή πως ο Σαμαράς μετατόπισε το κόμμα αρκετά δεξιότερα απ' ότι επί εποχής μπουχέσα. Επίσης, λένε πως το ΠαΣοΚ απώλεσε κάθε σοσιαλιστικό χαρακτηριστικό επί Σημίτη ή πως ο Γιωργάκης διέλυσε το κόμμα. Παρόμοια πράγματα λένε και για τα άλλα κόμματα, μικρότερα ή μεγαλύτερα. Εν μέρει και υπό προϋποθέσεις, όλα αυτά είναι σωστά. Κι είναι σωστά επειδή τα αστικά κόμματα είναι -λιγώτερο ή περισσότερο- προσωποπαγή. Ακολουθούν τις επιλογές του αρχηγού τους, ο οποίος μπορεί μέχρι και να τα διαλύσει, όπως έκανε ο Στεφανόπουλος με την ΔηΑνα ή ο Σαμαράς με την ΠολΑν.

Δυστυχώς για τον κύριο Πρετεντέρη, ο οποίος, σε σημερινό του άρθρο στα Νέα ισχυρίζεται ότι "όλα αυτά τα χρόνια η Αλέκα Παπαρήγα προσωποποίησε το κόμμα της στον απόλυτο σχεδόν βαθμό", το ΚΚΕ δεν είναι προσωποπαγές κόμμα και ο δοκησίσοφος λαμπράκειος "αναλυτής" λέει μπούρδες, για να μη πω είτε ότι συκοφαντεί είτε ότι ψεύδεται εσκεμμένα. Μάλιστα δε, για να κάνει πιο πιστευτές τις μπούρδες του, αναγκάζεται να παραδεχτεί ότι:

" Η Αλέκα κατάφερε να πάρει έναν παραπαίοντα μηχανισμό μετά την κατάρρευση του «υπαρκτού σοσιαλισμού» και τη διάσπαση του 1991 για να φτιάξει σχεδόν από την αρχή ένα πραγματικό πολιτικό κόμμα. Διότι είτε αρέσει είτε δεν αρέσει, είτε το ψηφίζουμε είτε όχι, είτε συμφωνούμε είτε διαφωνούμε, το ΚΚΕ της Αλέκας είναι ένα κόμμα με αρχή, μέση και τέλος. Προβλέψιμο; Ισως. Δυσκίνητο; Να το δεχτώ. Παλαιομοδίτικο; Ενδεχομένως. Αλλά και σταθερό. Χωρίς παπατζιλίκια και τυχοδιωκτισμούς. Εχω την αίσθηση ότι αυτή η σταθερότητα χρωστάει πολλά στην απερχόμενη γραμματέα του."

Φυσικά, δεν είναι προσωπικά η Αλέκα που κράτησε όρθιο το ΚΚΕ στα δύσκολα χρόνια. Όπως, βέβαια, δεν είναι προσωπικά η Αλέκα που όλα αυτά τα χρόνια λειτουργούσε "απωθητικά" σε πιθανούς νέους ψηφοφόρους τού κόμματος. Το κόμμα έμεινε όρθιο χάρη στην αρραγή του βάση, στις αρχές του και στο έργο του. Κι όσοι αρνούνταν να το ψηφίσουν επειδή τάχα δεν τους άρεσε η Αλέκα, είναι απολύτως βέβαιο ότι θα εξακολουθούν να μη το ψηφίζουν επειδή τώρα δεν θα τους αρέσει ο Κουτσούμπας.

Να γιατί η εκλογή Κουτσούμπα δεν μου κάνει ούτε κρύο ούτε ζέστη. Γιατί το ΚΚΕ είναι η βάση του, όχι οι ταγοί του. Κι αυτό είναι δύσκολο να το καταλάβουν όσοι δεν είναι κομμουνιστές.

14 Απριλίου 2013

"Ο βασιλιάς των αρουραίων"

Τί κάνεις αν πρέπει να διεκπεραιώσεις μια δουλειά στην τράπεζα αλλά ο αριθμός προτεραιότητας που παίρνεις σε πείθει ότι θα φας τουλάχιστον μια ώρα στην αναμονή; Βλαστημάς την τύχη σου, θα μου πείτε. Και την βλαστημάς διπλά, αν δεν έχεις μαζί σου το συνηθισμένο βιβλίο τσέπης (συνήθως Άγρα), το οποίο συνήθως κουβαλάς πάνω σου. Για να ξεθυμάνεις, λοιπόν, αποφασίζεις να ρίξεις μια ματιά στα βίπερ που βλέπεις αραδιασμένα στο περίπτερο έξω από την τράπεζα, οπότε αναγκάζεσαι να παραδεχτείς ότι η τύχη δεν σου φέρθηκε και τόσο άσχημα γιατί, ανάμεσα στην σαβούρα, ανακαλύπτεις ένα βιβλίο τού Τζέιμς Κλαβέλ. Τίτλος του: "Ο βασιλιάς των αρουραίων". Τώρα ξέρεις ότι δεν σε χαλάει καθόλου να περιμένεις στην ουρά.

Επειδή μάλλον το όνομα του συγγραφέα δεν σας λέει πολλά, πρέπει να σας πω ότι πρόκειται για τον σεναριογράφο των ταινιών "Η μύγα" (το γνωστό θρίλλερ με τον Βίνσεντ Πράις), "Οι πέντε πύλες της κολάσεως" (σε δική του σκηνοθεσία), "Στον κύριό μας με αγάπη" (ίσως η εντυπωσιακώτερη ερμηνεία τού Σίντνεϋ Πουατιέ), "Η μεγάλη απόδραση" (το αριστούργημα του Τζον Στάρτζες, με τον Στηβ ΜακΚουήν, τον Τσαρλς Μπρόνσον, τον Ρίτσαρντ Αττένμπορω, τον Ντόναλντ Πλέζανς κλπ) και "Η τελευταία κοιλάδα" (με τον Μάικλ Κέιν και τον Ομάρ Σαρίφ). Στον χώρο τής λογοτεχνίας, όμως, ο Κλαβέλ έγινε διάσημος χάρη σε μια σειρά έξι μυθιστορημάτων, τα οποία διαδραματίζονται στην Ασία. Ανάμεσά τους, το διασημότερο είναι οπωσδήποτε το "Σογκούν" (1975), στο οποίο βασίστηκε η επιτυχημένη τηλεοπτική σειρά με τον ίδιο τίτλο. Όμως, το πρώτο απ' αυτά, γραμμένο το 1962, είναι "Ο βασιλιάς των αρουραίων".

Κατά την διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, ο Κλαβέλ βρέθηκε να υπηρετεί στα μέτωπα της Άπω Ανατολής. Η μονάδα του συνετρίβη από τους ιάπωνες κι αυτός βρέθηκε έγκλειστος στο στρατόπεδο-κολαστήριο Τσάνγκι. "Ο βασιλιάς των αρουραίων" δεν είναι παρά ένα χρονικό των ημερών που πέρασε ο συγγραφέας σ' αυτό το στρατόπεδο.

Στο Τσάνγκι βρίσκονται κρατούμενοι περισσότεροι από δέκα χιλιάδες στρατιώτες των συμμάχων, οι οποίοι προσπαθούν να επιβιώσουν μέσα σε απάνθρωπες συνθήκες. Μόνο ένας στους δεκαπέντε το καταφέρνει. Ο κώδικας τιμής των ιαπώνων επιβάλλει την αυτοκτονία αντί της αιχμαλωσίας. Συνεπώς, όλοι αυτοί οι αιχμάλωτοι θεωρούνται από "άτιμοι" έως "υπάνθρωποι" για τους δεσμοφύλακές τους, οι οποίοι αδιαφορούν πλήρως για την ζωή των κρατουμένων. Όμως, η πραγματική κόλαση για τους αιχμαλώτους βρίσκεται στην συμπεριφορά των συγκρατουμένων τους, μιας και στο στρατόπεδο ισχύει απολύτως το "ο θανατός σου, η ζωή μου".

Παρά την έκτασή του (619 σελίδες), "Ο βασιλιάς των αρουραίων" δεν κουράζει. Σ' αυτό βοηθάει η μοναδική ικανότητα του Κλαβέλ στην πλοκή των διαλόγων. Είναι πράγματι εντυπωσιακός ο τρόπος με τον οποίο μιλούν οι πρωταγωνιστές: ο καθένας έχει το δικό του ύφος και τον δικό του τρόπο έκφρασης. Πρόκειται για ένα εντυπωσιακό συγγραφικό επίτευγμα, το οποίο χαρακτηρίζει όλα τα έργα τού Κλαβέλ. Σ' αυτό πρέπει να έχει βοηθήσει η "παγκοσμιότητα" του συγγραφέα: άγγλος στην καταγωγή, γεννήθηκε στην Αυστραλία, αργότερα πολιτογραφήθηκε αμερικανός και κατέληξε στην Ελβετία, όπου πέθανε το 1994, μια βδομάδα πριν κλείσει τα 70 χρόνια του.

Με δυο λόγια, "Ο βασιλιάς των αρουραίων" είναι ένα αριστουργηματικό μυθιστόρημα επιβίωσης και θεωρείται ως το κορυφαίο λογοτέχνημα που έχει γραφτεί ποτέ με θέμα τα στρατόπεδα αιχμαλώτων πολέμου των ιαπώνων. Η πάμφθηνη (8,70 ευρώ) έκδοση τύπου βίπερ από την Anubis συμπεριλαμβάνει (ευτυχώς και μπράβο!) την ωραιότατη εισαγωγή τού Τζον Σίμπσον, η οποία υπάρχει στην αυθεντική βρεττανική έκδοση, ενώ αξίζει ιδιαίτερη μνεία στην αψεγάδιαστη μετάφραση του Θανάση Βέμπου. Ποιός είπε ότι όλα τα βίπερ είναι για τα σκουπίδια;


ΥΓ: Η στήλη τής βιβλιοπαρουσίασης επανέρχεται σήμερα μετά από ένα μακρό διάστημα απουσίας. Ο λόγος αυτής της απουσίας είναι απλός: εδώ μιλάω μόνο για βιβλία που έχω διαβάσει. Δυστυχώς, τον τελευταίο καιρό έχω "μπλέξει" με το ογκώδες μνημειώδες έργο τού Γιώργου Δερτιλή "Ιστορία του ελληνικού κράτους", στα πλαίσια μιας εργασίας που ετοιμάζω. Έτσι, μιας και δεν είχα τίποτε να πω, προτίμησα να μείνω σιωπηλός.

13 Απριλίου 2013

Μαθήματα ρατσισμού από το Ισραήλ

Πριν μερικές χιλιάδες χρόνια, σύμφωνα με την θεόπνευστη Παλαιά Διαθήκη, ο Μωυσής μάζεψε τις 12 φυλές του Ισραήλ από την Αίγυπτο για να τους οδηγήσει στην Χαναάν, στην "γη της επαγγελίας" των εβραίων. Το ότι τους ταλαιπώρησε επί 40 χρόνια στην έρημο, πηγαίνοντάς τους μπρος-πίσω και πάνω-κάτω, δεν οφειλόταν στο ότι ο θεός δεν του έδειχνε σωστά τον δρόμο. Σύμφωνα με τους ιστορικούς αναλυτές, αυτή η ταλαιπωρία αποτελούσε συνειδητή επιλογή τού Μωυσή. Στόχος του ήταν να "ξεφορτωθεί" τους μαθημένους να ζουν ως σκλάβοι συμπατριώτες του και να φτάσει στον προορισμό του με την πλειοψηφία να ανήκει σε όσους θα γεννιόντουσαν καθ' οδόν, δηλαδή με νέους ανθρώπους που δεν θα ήξεραν τι σημαίνει σκλαβιά.

Εν πάση περιπτώσει, όλα πήγαν καλά τελικά. Ή, μάλλον, σχεδόν όλα. Βλέπετε, σ' αυτή την μακρά πορεία, μια ολόκληρη φυλή χάθηκε και στην Χαναάν έφτασαν μόνον έντεκα φυλές. Για άγνωστους λόγους, η φυλή τού Δανιήλ ξεστράτισε και, αντί να διασχίσει την Ερυθρά Θάλασσα, κινήθηκε νότια. Έτσι, όσοι ανήκαν σ' αυτή την φυλή έχασαν και το σώου του Μωυσή με τα κύματα αλλά και την πολυθρύλητη "γη της επαγγελίας". Γλίτωσαν, όμως, από την σαραντάχρονη βόλτα στην έρημο και, παράλληλα, βρήκαν έναν εξ ίσου ωραίο τόπο στην Αιθιοπία, όπου και εγκαταστάθηκαν. Στην πορεία των χρόνων, μέσα από τις διαδικασίες τής εξέλιξης, αυτοί οι "αιθίοπες εβραίοι" άρχισαν να θυμίζουν όλο και λιγώτερο εβραίους κι όλο και περισσότερο αιθίοπες.

Όταν δημιουργήθηκε το κράτος του Ισραήλ, οι ηγέτες του, προκειμένου να το ενισχύσουν, κατέβαλαν μεγάλες προσπάθειες για να πείσουν τους απανταχού εβραίους να μεταναστεύσουν στην περιοχή τής πάλαι ποτέ Χαναάν. Κάπως έτσι, ο πληθυσμός της χώρας αυξήθηκε ταχύτατα. Για παράδειγμα: η "επιχείρηση Έζρα" (1952) έφερε στο Ισραήλ 150.000 ιρακινούς εβραίους και η "επιχείρηση Μαγικό Χαλί" (1953) έφερε 50.000 υεμενίτες εβραίους. Αυτές οι προσπάθειες συνεχίζονται μέχρι τις μέρες μας και, μάλιστα, φαίνεται πως εντείνονται μέσω της διαδικασίας των εποικισμών.

Φυσικά, δεν θα ήταν δυνατόν να μη δειχτεί ενδιαφέρον και για την κοινότητα των αιθιόπων εβραίων, η οποία αριθμούσε αρκετές δεκάδες χιλιάδες μέλη. Το 1984, η "επιχείρηση Μωυσής" (οργανωμένη από την Μοσσάντ) μάζεψε χιλιάδες ανθρώπους, τους έβαλε να περπατήσουν ατελείωτα χιλιόμετρα για να μπουν στο Σουδάν, απ' όπου τους μετέφερε στο Ισραήλ με αεροπλάνα. Η "δουλειά" δεν μπορούσε να γίνει φανερά στην Αιθιοπία, επειδή εκείνη την εποχή μαινόταν ο εμφύλιος πόλεμος των αριστερών ανταρτών κατά του Μεγκίστου Σελασιέ. Αλλ' επειδή "ουδέν κρυπτόν υπό τον ήλιον", η επιχείρηση αποκαλύφθηκε και η μεταφορά σταμάτησε. Το 1991, με τον εμφύλιο να έχει τελειώσει, το Ισραήλ επανήλθε με την "επιχείρηση Σολομών" και μάζεψε οσους αιθίοπες εβραίους είχαν απομείνει στην χώρα, κάπου 15.000 ψυχές. Έτσι, στο Ισραήλ υπάρχουν σήμερα περίπου 90.000 αιθίοπες εβραίοι.

Δυστυχώς, αυτοί οι άνθρωποι δεν έχουν ενταχθεί στην ισραηλινή κοινωνία. Εμπόδια στέκονται οι συνήθειές τους (το Ισραήλ είναι καπιταλιστική κοινωνία κι αυτοί ήσαν μαθημένοι να ζουν σε κοινότητες και να δουλεύουν με την γη και τα ζώα τους), οι λατρευτικές τους ιδιαιτερότητες (η λατρεία τους βασίζεται στην Παλαιά Διαθήκη, ενώ η σύγχρονη ισραηλιτική λατρεία βασίζεται στο Ταλμούδ) αλλά και τα φυσικά χαρακτηριστικά τους (σε αντίθεση με τους υπόλοιπους εβραίους, αυτοί είναι μαύροι).

Όσα είπαμε ως εδώ είναι Ιστορία αλλά τώρα θα πάμε στο ζουμί. Πριν πέντε χρόνια, οι γιατροί παρατήρησαν μια ανεξήγητη μείωση του δείκτη γεννήσεων στην κοινότητα των αιθιόπων εβραίων. Οι δείκτες αποκάλυψαν μείωση γεννήσεων κατά 50%. Η ιατρική έρευνα που ακολούθησε, αποκάλυψε κάτι ανατριχιαστικό: επίσημα, οι γυναίκες τής κοινότητας είχαν ενταχθεί σε ένα πρόγραμμα γενικών εμβολιασμών αλλά, στην πραγματικότητα, επρόκειτο για πρόγραμμα αντισύλληψης! Οι γυναίκες εμβολιάζονταν (φυσικά, εν αγνοία τους) με το αντισυλληπτικό φάρμακο Depo Provera, το οποίο δημιουργεί σοβαρώτατες παρενέργειες (π.χ. μείωση της οστικής πυκνότητας).

Ο ντόρος που δημιουργήθηκε απ' αυτή την αποκάλυψη, υποχρέωσε το υπουργείο υγείας να διατάξει επίσημη έρευνα. Από την πλευρά τους, οι γυναικείες οργανώσεις του Ισραήλ, σε συνεργασία με τις οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα, καταγγέλλουν το πρόγραμμα των εμβολιασμών ως έγκλημα εξόχως ρατσιστικό, το οποίο είχε ως στόχο να μειώσει μέχρις εξαφανίσεως τους μαύρους εβραίους που ζουν στην χώρα.

Μέχρι σήμερα ξέραμε την στάση των ισραηλινών απέναντι στους παλαιστίνιους. Τώρα μαθαίνουμε την συμπεριφορά τους απέναντι σε ομοεθνείς τους που έχουν την "ατυχία" να μην είναι λευκοί. Ιδιαίτερα μαθήματα ρατσιστικής βαρβαρότητας από έναν λαό που έζησε στο πετσί του ρατσιστικές διώξεις μέχρι ολοκαυτώματος.

12 Απριλίου 2013

Το "κράτος δικαίου"

Το πρωί της Δευτέρας, το διαπίστωσε ο Καπερνάρος (βουλευτής των ΑνΕλ) στην εκπομπή τού Παπαδάκη: "Αυτά συμβαίνουν διότι στην Ελλάδα δεν υπάρχει κράτος δικαίου".

Αργότερα, την ίδια μέρα, η ΔημΑρ έβγαλε μια ανακοίνωση σχετικά με τις δρομολογούμενες απολύσεις δημοσίων υπαλλήλων, όπου ισχυρίστηκε -εμμέσως, πλην σαφώς- ότι υπάρχει κράτος δικαίου αλλά επαπειλείται η κατάλυσή του: "Οι αναγκαστικές έξοδοι πρέπει να στηριχθούν στο σύνταγμα, τους νόμους και τις διαφανείς διαδικασίες. Το να ζητάει η τρόικα σχέδιο απομακρύνσεων ανά τετράμηνο με συγκεκριμένο αριθμό εξόδων στην ουσία σημαίνει ότι ζητάει τη μη εφαρμογή των νόμων και την κατάργηση του κράτους δικαίου".

Τον περασμένο Νοέμβριο, το υπουργείο εξωτερικών (διά στόματος του εκπροσώπου του Γρηγόρη Δελαβέκουρα) απεφάνθη κατηγορηματικά επί του θέματος: "Η Ελλάδα είναι ένα κράτος δικαίου, στο οποίο κάθε πολίτης ή επισκέπτης απολαμβάνει της προστασίας του νόμου. Τα μεμονωμένα περιστατικά ρατσιστικής βίας που έχουν σημειωθεί είναι ξένα προς τους Έλληνες, προς τον πολιτισμό μας και τη μακραίωνη παράδοση της ελληνικής φιλοξενίας".

Χτες, η "Εφημερίδα των συντακτών", σε άρθρο της με τίτλο "Τρομοκράτος - Ο νόμος του Δένδια", εκτίμησε ότι η Ελλάδα είναι μεν κράτος δικαίου αλλά σ' αυτό το κράτος συμβαίνουν και μερικά αδιανόητα πράγματα: "Με μια αδιανόητη για κράτος δικαίου επιχείρηση, που θυμίζει άλλες εποχές, άνδρες της ΕΛ.ΑΣ. έσπασαν στις 3.15 χθες τα ξημερώματα τις πόρτες δυο σπιτιών στην Ιερισσό Χαλκιδικής και συνέλαβαν δύο οικογενειάρχες μπροστά στα έντρομα μάτια των παιδιών τους. Αλαφιασμένο το χωριό κινήθηκε κατά του αστυνομικού τμήματος. Πόλεμος ανακοινώσεων κυβέρνησης και κομμάτων".


Ρε σεις, μας δουλεύουνε; Για ποιό "κράτος δικαίου μιλάνε"; Πότε στον διάβολο ήταν τούτος ο τόπος κράτος δικαίου και δεν το πήρα χαμπάρι; Πώς γίνεται να είναι κράτος δικαίου ένα κράτος στο οποίο οι ταγοί του κάνουν ό,τι τους καυλώσει, δίχως να υπολογίζουν νόμους και δίχως να λογαριάζουν κανέναν;

Πού το είδε το "κράτος δικαίου" η ΔημΑρ και φοβάται μήπως το χάσει; Στο κράτος που στέλνει τους πολίτες του να ψάχνουν φαγητό στα σκουπίδια; Στο κράτος του οποίου η επίσημη ανεργία έφτασε το 27,2% και η ανεπίσημη ξεπέρασε το 35%; Στο κράτος που καταδικάζει τους γερόντους σε θάνατο διά της πείνας; Στο κράτος που γαμεί και δέρνει τους πολίτες του κι από πάνω τους φορολογεί κιόλας; Και, μάλιστα, τους φορολογεί για εισοδήματα που δεν έχουν;

Πού το είδε το "κράτος δικαίου" ο Δελαβέκουρας και το φωνάζει; Στον "Ξένιο Δία"; Στο κολαστήριο της Αμυγδαλέζας; Στο στρατόπεδο της Κορίνθου και σε όλα τα άλλα στρατόπεδα όπου στοιβάζονται οι μετανάστες σε συνθήκες παρατημένου στάβλου; Στην μη καταδίκη των χρυσαυγητών, που σακατεύουν όποιον δεν είναι άρειος;

Για ποιό κράτος δικαίου μιλάμε; Ποιό δίκαιο εφαρμόζει αυτό το κράτος, επί τέλους; Το δίκαιο που έστειλε φυλακή (και παρά λίγο στην εκτέλεση) τον Κολοκοτρώνη; Το δίκαιο που επανέφερε τον Γεώργιο στον θρόνο του με δημοψήφισμα που έβγαλε "ναι" 110% επί των εγγεγραμμένων; Το δίκαιο που έστειλε τον Μπελογιάννη και την παρέα του στο απόσπασμα; Το δίκαιο που πίσω από τον Γκοτζαμάνη δεν είδε κανένα μεγαλόσχημο υπεύθυνο για την δολοφονία τού Λαμπράκη; Το δίκαιο που νομιμοποίησε την χούντα; Το δίκαιο που καταδίκασε τον Παναγούλη σε θάνατο; Το δίκαιο που, εν ονόματι των μνημονίων, δημεύει περιουσίες μεροκαματιάρηδων αλλά αφήνει εφοπλιστάδες και λοιπούς πλουτοκράτες στο απυρόβλητο; Το δίκαιο που τις προάλλες αθώωσε "λόγω αμφιβολιών" εκβιαστές αστυνομικούς;

Για ποιό δίκαιο μιλάμε, γαμώ το στανιό μου; Γι' αυτό που έχει ως πολιτικό προϊστάμενο έναν φελλό με καραμπινάτη δημοκρατική και πνευματική (δ)ένδοια; Αυτόν που με περίσσιο θράσος ανακοινώνει στα κανάλια τα αποτελέσματα που ΘΑ βγάλουν οι ιατροδικαστικές εξετάσεις; Αυτόν που για την "μπούκα" της αστυνομίας στην Ιερισσό τόλμησε να δηλώσει με περισσή ξετσιπωσιά ότι καλά έκαναν οι αστυνομικοί και μπήκαν νυχτιάτικα στα σπίτια των ανθρώπων ("Αν αυτό το ένταλμα εκτελείτο χθες το απόγευμα, δεδομένης της πιθανολογούμενης και προφανούς εκ του αποτελέσματος αντίδρασης των κατοίκων, θα γινόταν μακελειό. Κρίθηκε λοιπόν ότι το σωστό είναι να αιφνιδιαστούν οι υπόδικοι και ορθώς αιφνιδιάστηκαν.");

Ορθώς! Ορθώς, γιατί έτσι γουστάρουμε, γιατί έτσι μας βολεύει και γιατί μπορούμε να γράφουμε τους νόμους στα παπάρια μας μιας και δεν θα μας τιμωρήσει κανένας.

Να τελειώνουμε με την περί "δικαίου" μαλακία. Αφού οι νόμοι φτιάχνονται από την κρατούσα τάξη, το δίκαιο που παράγουν είναι αυτό που βολεύει αυτή την τάξη. Για μας, για τον απλό λαό, τα πράγματα είναι απλούστερα από απλά: νόμος είναι το δίκιο του εργάτη! Τελεία και παύλα.



ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ: Είχα ήδη δημοσιεύσει το παραπάνω κείμενο, όταν πήρα χαμπάρι πως ο υπουργός με την νοητική (δ)ένδοια διέταξε τις αρχές τού Πολυτεχνείου να διακόψουν την παροχή διαδικτύου στο Indymedia. Με "δημοκρατικές διαδικασίες", λοιπόν, φιμώθηκε μια φωνή μη αρεστή στο σύστημα (δεν έχει καμμία απολύτως σημασία αν συμφωνώ ή όχι με όσα έλεγε), η οποία εξέπεμπε από το σημείο όπου πριν 40 χρόνια εκπεμπόταν το "εδώ Πολυτεχνείο,εδώ Πολυτεχνείο"...

11 Απριλίου 2013

Ράκη τοις αποκαθημένοις

Μια χαρά δουλεύει το κοινοβούλιο, έτσι; Ψηφίζει νόμους μέχρι και για το ποιοι και πότε έχουν δικαίωμα να παρανομούν! Σύμφωνα με την τελευταία "κοινοβουλευτική επιτυχία", απαλλάσσονται από κάθε ευθύνη όσα τραπεζικά στελέχη δώσουν μαλακισμένα δάνεια "σε νομικά πρόσωπα είτε δημοσίου είτε ιδιωτικού δικαίου του ευρύτερου δημόσιου τομέα", αρκεί αυτά τα νομικά πρόσωπα να είναι μη κερδοσκοπικά. Όπως τα κόμματα, ας πούμε.

Αυτό είναι η επιτομή τής αγαστής συνεργασίας! Η διαφάνεια πάνω απ' όλα! Μ' αυτή την διάταξη, πάνε η ΝουΔου με το ΠαΣοΚ και δίνουν προκαταβολικά άφεση αμαρτιών στους τραπεζίτες για οποιοδήποτε θαλασσοδάνειο χορηγήσουν σε μη κερδοσκοπικά νομικά πρόσωπα. Το γεγονός ότι αυτά τα κόμματα έχουν φεσώσει τις τράπεζες (α, ρε δόλια Αγροτικούλα, τι τζερεμέδες πλήρωσες...) με κάπου μισό δισεκατομμυριάκι, δεν μπορεί να είναι συμπτωματικό. Εμ πως, για; Εμείς στίψαμε ολόκληρο λαό για να σας δώσουμε τα φράγκα τής ανακεφαλαιοποίησής σας. Δεν πρέπει και σεις να μας δώσετε το κατιτίς σας, για ρεγάλο; Τό 'να χέρι νίβει τ' άλλο...

Εδώ που τα λέμε, δίκιο έχουν τα κόμματα. Γιατί δηλαδή να μη πάρουν δανεικά κι αγύριστα από τις τράπεζες; Σάμπως οι τράπεζες από την τσέπη τους θα τα δώσουν;

Ράκη τοις αποκαθημένοις...


Πριν κανα-δυο μήνες, το κάνανε στην Τρίπολη. Το βράδυ τής περασμένης Δευτέρας το ξανακάνανε στην Καλαμάτα. Μπουκάρανε οι χρυσαυγήτες στο νοσοκομείο της πόλης για να βουτήξουν αλλοδαπές που εργάζονταν ως αποκλειστικές. Είχανε και τον τοπικό τους βουλευτή για μπροστάρη, τρομάρα τους. Όμως, τούτη την φορά δεν τους έκατσε. Μεριά η ασφάλεια του νοσοκομείου και μεριά οι εργαζόμενοι, μείνανε απ' έξω να κοιτάνε τ' αστέρια. Και τις φάγανε κι από πάνω από κάτι τσιγγάνους που πηγαίνανε στο νοσοκομείο και νομίσανε πως οι χρυσαυγήτες είχανε μαζευτεί για πάρτη τους. Τέτοια χεζούρα πάθανε οι εθνοτσαμπουκάδες, που καλέσανε την αστυνομία να τους γλιτώσει!

"Λαϊκός Σύνδεσμος" του κώλου. Τα νοσοκομεία κοντεύουν να ξεμείνουν μέχρι κι από οξυζενέ, οι μισθοί των εργαζομένων σ' αυτά έχουν ξυριστεί κόντρα, το προσωπικό (όσο έχει απομείνει ,δηλαδή) δουλεύει εκατοντάδες απλήρωτες υπερωρίες, τα φάρμακα αποτελούν είδος εν ανεπαρκεία και οι χρυσαυγήτες ασχολούνται με το αν η αποκλειστική που σκατοσφουγγίζει τον ασθενή είναι ελληνίδα ή μαροκινή.

Ράκη τοις αποκαθημένοις...


Πανηγυρίζει η κυβέρνηση επειδή -λέει πως- ο πληθωρισμός βγήκε αρνητικός 0,2% τον περασμένο μήνα. Και τί θέλει τώρα; Να της βαρέσουμε παλαμάκια επειδή κατάφερε να μειώσει 0,2% τον πληθωρισμό, κόβοντάς μας 30% και 50% τους μισθούς και τις συντάξεις μας; Σιγά, ρε κουραδόμαγκες!

Βέβαια, αυτή η περιλάλητη μείωση του πληθωρισμού σηκώνει πολλή κουβέντα. Μπορεί -λέει- να ακριβήνανε λιγάκι τα τρόφιμα και τα καύσιμα αλλά παραφτήνυναν η υγεία και η παιδεία. Άντε, βρε! Πώς φτήνυνε η υγεία, αφού πληρώνω ως και τον γιατρό που μου γράφει κάθε μήνα τα φάρμακά μου και η συμμετοχή μου αβγάτισε από 10% σε 25%; Μάλλον εννοούν πως μειώθηκαν οι τιμές στα ιδιωτικά νοσηλευτήρια και στα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια. Ε, και; Στα παπάρια μας! Εμείς ούτε πριν μπορούσαμε ούτε και τώρα μπορούμε να μπούμε σε τέτοια μαγαζιά. Μας δουλεύουνε, ρε!

Ράκη τοις αποκαθημένοις...


Εγκυκλοπαιδικό υστερόγραφο: Οι σερβιέττες μιας χρήσης, όπως τις ξέρουμε σήμερα, έχουν μια ιστορία ενός αιώνα περίπου. Παλιότερα, οι γυναίκες χρησιμοποιούσαν κομμάτια από πανί (κουρελάκια), τα οποία τα έπλεναν και τα ξαναχρησιμοποιούσαν. Αυτά τα κουρελάκια, λοιπόν, τα οποία μάζευαν...αυτά που μάζευαν, τέλος πάντων, στην καθημερινή κουβέντα ονομάζονταν "μουνόπανα", ένας όρος που έχει διατηρηθεί μέχρι σήμερα. Οι καθαρευουσιάνοι και οι politically correct χρησιμοποιούσαν τον λόγιο όρο "ράκη τοις αποκαθημένοις" (κουρέλια για τα αποκαθήμενα).

10 Απριλίου 2013

Σχόλια ατάκτως ερριμμένα

*** Όπως μας πληροφόρησε φίλος σχολιαστής τού χτεσινού κειμένου, στην Βρεττανία άνοιξε συζήτηση για το αν πρέπει να γίνει με δημόσια δαπάνη η κηδεία τής Θάτσερ. Από την άλλη, όπως είδαμε χτες, ο Κεν Λόουτς προτείνει να γίνει μειοδοτικός διαγωνισμός και να ανατεθεί η κηδεία σε όποιον δώσει την φτηνότερη προσφορά. Βέβαια, υπάρχει και μια τρίτη άποψη, η οποία λέει να πετάξουν το κουφάρι στον υπόνομο αλλά την θεωρώ άτοπη: με τόσο φαρμάκι που είχε η λαίδη μέσα της, κινδυνεύει με ανήκεστη μόλυνση ο υδροφόρος ορίζοντας.

Προσωπικώς, συντάσσομαι με την πρόταση Λόουτς. Και, μάλιστα, προτίθεμαι να πάρω μέρος στον διαγωνισμό με μια πραγματικά αχτύπητη προσφορά.

- Γιώργηηηη! Πιάσε τέσσερα χερούλια!

Υστερόγραφο: Αυτός που ισχυρίζεται ότι την Κυριακή το βράδυ ο Μητσοτάκης "σκούντησε" την Θάτσερ στο Φέισμπουκ, είναι κακοηθέστατος.



*** Και το όνομα αυτού "Greek Shipping Hall of Fame". Πώς το λέτε εσείς στην Ελλάδα....χμμμ... α, ναι: "Πάνθεον της ελληνικής ναυτιλίας". Όπως είπαν οι εφοπλιστές μας που το εμπνεύσθηκαν, στόχος αυτού του Πανθέου είναι να εμπνεύσει τους έλληνες και, παράλληλα, να αποτίσει φόρο τιμής σ' εκείνους που δόξασαν το όνομα της Ελλάδας στα πέρατα του κόσμου.

Ευτυχώς, από την προχτεσινή εκδήλωση όπου έγινε η σχετική παρουσίαση, απουσίαζαν οι κακεντρεχείς. Δηλαδή, απουσίαζαν όσοι θα μπορούσαν να χαλάσουν την εκδήλωση με μερικά κακόβουλα ψεύδη, όπως π.χ. ότι όλοι οι εφοπλιστάδες κονόμησαν στην πλάτη τής Ελλάδας, από την εποχή που εξυπηρετούσαν το θαλάσσιο εμπόριο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας μέχρι την εποχή των "Λίμπερτυ" και του πακτωλού των χρημάτων από το σχέδιο Μάρσαλ αλλά και ίσαμε σήμερα που δεν πληρώνουν δεκάρα φόρο στον τόπο του οποίου το όνομα -υποτίθεται πως- δοξάζουν.

Από την εκδήλωση, όμως, δεν απουσίαζε ο Μουσουρούλης, ο φελλός που παίζει τον υπουργό ναυτιλίας. Κι όχι μόνο δεν απουσίαζε αλλά μίλησε κιόλας: "Η υποστήριξη της ελληνικής ναυτιλίας και της δημόσιας εικόνας της και η διαφύλαξη των επιτευγμάτων της είναι στόχοι πρακτικοί, αναγκαίοι και πολύ πιο χρήσιμοι από ανούσιες διακηρύξεις χωρίς, πολλές φορές, εχέγγυα απόδοσης".

Ωραία φράση, γαμώτο! Πολύ ωραία φράση! Μόνο που της λείπουν μερικοί προσδιορισμοί που θα την έκαναν σαφέστερη. Ορισμένοι, βέβαια, παραλείπονται ως ευκόλως εννοούμενοι. Π.χ. όταν λέμε "υποστήριξη της ελληνικής ναυτιλίας", σίγουρα εννοούμε από το κράτος. Αλλά, ποιοί είναι αυτοί που κάνουν "ανούσιες διακηρύξεις" και τί είδους διακηρύξεις είναι αυτές; Και το σπουδαιότερο: όταν ο υπουργός αναφέρεται σε "απόδοση", τί λογής απόδοση εννοεί και για ποιόν;

Α! Και μια χαζή ερώτηση: εκεί στο Χωλ οβ Φέιμ, μόνο τις μουσούδες του Ωνάση, του Γουλανδρή, του Νιάρχου και του Λάτση θα έχουν; Θέλω να πω, μήπως προβλέπεται καμμιά μικρή αναφορά (σε μια γωνίτσα, βρε αδερφέ) στον ανώνυμο ναυτικό, που έχει χύσει καντάρια ιδρώτα κι έχει ταΐσει χιλιάδες ψάρια για να κάνουν περιουσία κάποιοι που ίσως δεν μπορούν να πάνε ούτε Πειραιά-Αίγινα δίχως δραμαμίνη; Λέω.... Πώς είπατε; Μαλακία ερώτηση έκανα; Μάλιστα.


*** Αυτοί είπαν...
- Λεφτά υπάρχουν (Γιωργάκης, λίγο πριν μας παραδώσει δεμένους στην τρόικα)
- Μίλησα ακόμη και με τον θεό, δεν μπορεί να γίνει τίποτε καλύτερο (Αντωνάκης, παίρνοντας την θέση τού συνταξιοδοτημένου Μπους ως συνομιλητή τού θεού)
- Σε κυβέρνηση που θα υπάρχει ΝΔ και ΠαΣοΚ δεν θα συμμετέχουμε (Φωτάκιας, λίγο πριν τις εκλογές τού περασμένου Μαΐου)
- Σε καμμιά περίπτωση δεν απειλούμε, δεν μας το επιτρέπει η ηθική μας και το πνευματικό μας επίπεδο (Κασιδιάρης, σε επίδειξη χιτλερικής ανωτερότητας)
- Τώρα, τί να κάνουμε; Να κάνουμε θέμα την λίστα Λαγκάρντ, να πέσει η κυβέρνηση Σαμαρά και να έρθει ο Τσίπρας; (Πάγκαλος, ζηλώσας δόξαν Βαγγέλη Γιαννόπουλου: όχι και να πέσει η κυβέρνηση για ένα κωλόσπιτο)

...κι εμείς τους ψηφίσαμε; Με τις υγείες μας!


*** Άσχετο. Μιας και σήμερα άρχισα με κάτι από ανέκδοτο και κατέληξα με ατάκες πολιτικών, δεν μπορώ να μη θυμηθώ μια ατάκα που είναι από μόνη της ωραιότατο ανέκδοτο (προσοχή: το περιστατικό είναι αυθεντικό):

Ιούνιος 2009, δυο μέρες μετά τις ευρωεκλογές. Το σκηνικό στα γραφεία τού ΠαΣοΚ. Έξω από το γραφείο τού Γιωργάκη, ο Βαγγέλης Βενιζέλος διαμαρτύρεται: "Τι κάνουμε τώρα εδώ; Είναι απαράδεκτο να περιμένουν τα στελέχη. Αυτή η κατάσταση εμένα με προσβάλλει βάναυσα. Δεν μπορώ να γίνομαι θέαμα, σαν να είμαι σε ζωολογικό κήπο, και να περιμένω όρθιος σαν μαλάκας" και εισπράττει πληρωμένη απάντηση από τον Θόδωρο Πάγκαλο: "Βαγγέλη, κάτσε αν θες, να περιμένεις σαν καθιστός μαλάκας"!

9 Απριλίου 2013

Ένας κόσμος λίγο πιο καθαρός

"Την ταινία για την Μάργκαρετ Θάτσερ δεν την έχω δει. Είχα τόσο καιρό την Θάτσερ πρωθυπουργό ώστε δεν θέλω να την ξαναδώ, ακόμη κι αν την ενσαρκώνει η Μέρυλ Στρηπ. Το να βάλεις μια σταρ του Χόλλυγουντ να παίξει μια από τις πιο μοχθηρές πρωθυπουργούς που είχαμε ποτέ είναι δεδομένο ότι θα στηρίξει την δεξιά, θα στηρίξει την εικόνα τής Θάτσερ. Διότι σε όλους θα αρέσει η Μέρυλ Στρηπ και, κατ' επέκταση, σε όλους θα αρέσει η Μάργκαρετ Θάτσερ. Κι έτσι δεν θα συνειδητοποιήσουν την αλήθεια για όσα έκανε, τα οποία ήσαν πολύ διχαστικά. Ήταν πολύ κακόβουλο αυτό που έκανε. Επομένως αυτή η ταινία δεν είναι καλή ιδέα.

Αναφορικά με την παρακαταθήκη της... Η παρακαταθήκη της είναι ότι η απληστία είναι καλή. Η παρακαταθήκη της είναι ότι οι πλούσιοι πρέπει να γίνουν ισχυρότεροι κι ότι εμείς πρέπει να είμστε δύσπιστοι σε κάθε συλλογική προσπάθεια. Ήταν αποτελεσματική στο να κάνει μια γενιά, ίσως και δυο γενιές, να πιστέψουν ότι έτσι πρέπει να ζουν, ότι δεν υπάρχει εναλλακτική επιλογή. Αυτό ήταν μια από τις αγαπημένες της φράσεις: δεν υπάρχει εναλλακτική λύση.

Εμείς πρέπει να υποστηρίξουμε ότι υπάρχει, ότι μπορούμε να συνεργαστούμε για το κοινό καλό. Ότι η κρίση και η κατάρρευση του καπιταλισμού είναι προϊόντα του καπιταλισμού και όχι της έλλειψης συνεργασίας μεταξύ μας. Είναι συνέπεια ενός τρόπου οργάνωσης της οικονομίας που είναι απάνθρωπος, αναποτελεσματικός, δεν προστατεύει τον πλανήτη και τους πόρους του και θα καταστρέψει τον πλανήτη. Το να προτείνεις ότι η απάντηση είναι η καταστροφή όσων αντιτίθενται στον καπιταλισμό (όπως η δημόσια ιδιοκτησία) είναι παράλογο. Πρέπει να προστατεύσουμε την δημόσια ιδιοκτησία, να την επεκτείνουμε, να αναδιοργανώσουμε την κοινωνία πάνω σ' αυτό το μοντέλο. Και τότε μπορούμε να πετύχουμε."


Τα παραπάνω λόγια δεν ανήκουν σε κάποιον ιδεολόγο κομμουνιστή. Είναι η απάντηση που έδωσε ο βρεττανός σκηνοθέτης Κεν Λόουτς όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφο για την ταινία "Η σιδηρά κυρία", η οποία αναφέρεται στην ζωή και το έργο τής Μάργκαρετ Θάτσερ.

Χτες, λοιπόν, η Θάτσερ μάς άφησε χρόνους και δεν καταλαβαίνω γιατί οι εγγλέζοι θρηνούν. Δεν μπόρεσα να μη φασκελώσω την τηλεόραση μόλις είδα μια αγγλίδα να αφήνει μια ανθοδέσμη στην εξώπορτα της ακαταονόμαστης. Υποθέτω ότι η συντριπτική πλειοψηφία του υπόλοιπου κόσμου δεν τα έβαψε μαύρα. Προσωπικώς, αισθάνομαι ότι σήμερα ο κόσμος μας είναι λιγάκι πιο καθαρός. Η κορακοζώητη έφτασε τα 87, πριν αποφασίσει να πάει να βρει τα φιλαράκια της (Ρέηγκαν, Φρήντμαν, Πινοτσέτ κλπ) στην γειτονιά του διαόλου (*), κάνοντάς με να ευχηθώ να υπάρχει κόλαση.

Σε τούτο το ιστολόγιο είχαμε αναφερθεί στην Θάτσερ και στον "θατσερισμό" όταν γράφαμε την σειρά για τον νεοφιλελευθερισμό ("18. Απογοήτευση από Νίξον και Θάτσερ" και "19. Ο θατσερισμός"). Όμως, τούτη την ώρα τής βρεττανικής αλλά και της παγκόσμιας καπιταλιστικής θλίψης, θα ξαναδώσω τον λόγο στον Κεν Λόουτς, ο οποίος ετοίμασε τον καλύτερο επικήδειο για την γυναίκα που έφερε τον νεοφιλελευθερισμό στην Ευρώπη:


"Η Μάργκαρετ Θάτσερ ήταν η πιο διχαστική και καταστροφική πρωθυπουργός της σύγχρονης εποχής. Μαζική ανεργία, κλεισμένα εργοστάσια, κατεστραμμένες κοινότητες, αυτή είναι η κληρονομία της. Ήταν μια μαχήτρια και ο εχθρός της ήταν η βρεττανική εργατική τάξη. Στις νίκες της αυτές την βοήθησαν οι διεφθαρμένοι πολιτικοί ηγέτες του Εργατικού Κόμματος και πολλών συνδικάτων. Η σημερινή άθλια κατάσταση οφείλεται στις πολιτικές που αυτή άρχισε. Τον βηματισμό της τον ακολούθησαν κι άλλοι πρωθυπουργοί, με πρώτο τον Τόνυ Μπλαιρ. Εκείνη ήταν ο οργανοπαίχτης κι αυτός ήταν η μαϊμού που χόρευε. Θυμηθείτε τότε που αποκαλούσε τον Μαντέλα τρομοκράτη κι έπινε το τσάι της με τον βασανιστή και δολοφόνο Πινοτσέτ. Πώς να την τιμήσουμε όπως της αξίζει; Να ιδιωτικοποιήσουμε την κηδεία της. Να την βγάλουμε σε δημοπρασία και να την αναθέσουμε στον φτηνότερο μειοδότη. Αυτό θα ήθελε και η ίδια."



(*) Αλήθεια, έχετε παρατηρήσει ότι όλα τα μεγάλα κατακάθια τής ανθρωπότητας ψοφολογάνε σε μεγάλη ηλικία; Πάρτε την Θάτσερ, τον Ρέηγκαν και τον Πινοτσέτ που προαναφέραμε, πάρτε τους χιτλερικούς (π.χ. ο Ρούντολφ Ες βαρέθηκε να ζει και αυτοκτόνησε στα 93 του), πάρτε τους αιμοσταγείς δικτάτορες (π.χ. ο Σουχάρτο έφτασε 87)...