To Cogito ergo sum συλλογάται λέφτερα και στο ηλεκτρονικό περιοδικό Ατέχνως.

Η γλώσσα κόκκαλα τσακίζει

(...) ας ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα, ας ιδιωτικοποιηθεί η θάλασσα κι ο ουρανός, ας ιδιωτικοποιηθεί το νερό κι ο αέρας, ας ιδιωτικοποιηθεί η δικαιοσύνη και ο νόμος, ας ιδιωτικοποιηθεί το σύννεφο που περνάει, ας ιδιωτικοποιηθεί το όνειρο, ειδικά αν γίνεται μέρα και με τα μάτια ανοιχτά. Και τελικά, για να ολοκληρωθούν οι ιδιωτικοποιήσεις, ας ιδιωτικοποιηθούν και τα κράτη, παραδίδοντας για κάποιο χρονικό διάστημα την εκμετάλλευσή τους σε ιδιωτικές εταιρείες, που θα λειτουργούν σε καθεστώς διεθνούς ανταγωνισμού. Εκεί βρίσκεται η σωτηρία τού κόσμου...

Και τώρα, ας ιδιωτικοποιηθεί επίσης και η πουτάνα που τους γέννησε όλους.


[Ζοζέ Σαραμάγκου, "Τετράδια του Λαντσαρότε - Ημερολόγιο ΙΙΙ, 1993-1995" - Μετάφραση από τα πορτογαλικά: Cogito ergo sum]

6 Ιανουαρίου 2015

"Στ' αστεία παίζαμε!"

[Το ξέρω πως με άλλο πράγμα είχα υποσχεθεί να ασχοληθώ σήμερα, αλλά δεν μου έκανε καρδιά σε μέρα αργίας να ανακατευτώ με την πολιτική και τους πολιτικούς. Έτσι, προτίμησα να αναβάλω την υλοποίηση της υποσχεσής μου κατά 24 ώρες και να σας προσφέρω τώρα κάτι άλλο, πολύ πιο όμορφο:]


Δε χάσαμε μόνο τον τιποτένιο μισθό μας.
Mέσα στη μέθη του παιχνιδιού σάς δώσαμε και τις γυναίκες μας
Tα πιο ακριβά ενθύμια που μέσα στην κάσα κρύβαμε.
Στο τέλος το ίδιο το σπίτι μας με όλα τα υπάρχοντα.

Nύχτες ατέλειωτες παίζαμε, μακριά απ' το φως της ημέρας.
Mήπως πέρασαν χρόνια; Σαπίσαν τα φύλλα του ημεροδείχτη.
Δε βγάλαμε ποτέ καλό χαρτί, χάναμε χάναμε ολοένα.
Πώς θα φύγουμε τώρα; Πού θα πάμε; Ποιός θα μας δεχτεί;

Δώστε μας πίσω τα χρόνια μας, δώστε μας πίσω τα χαρτιά μας.
Kλέφτες!
Στα ψέματα παίζαμε!


[Μανόλης Αναγνωστάκης, "Στ' αστεία παίζαμε!"]



Σημείωση ιστολογίου

Αναρωτιέμαι πόσοι από τους αναγνώστες παρατήρησαν αυτό που με ξένισε καθώς διάβαζα τούτο το ποίημα: παρ' ό,τι ο τίτλος του είναι "Στ' αστεία παίζαμε!", ο τελευταίος του στίχος λέει "Στα ψέματα παίζαμε!".

Το παραπάνω ποίημα ανήκει στην συλλογή "Η συνέχεια 3", η οποία πρωτοδημοσιεύθηκε το 1962, σε μια λιτή έκδοση του ίδιου του ποιητή στην Θεσσαλονίκη. Το 1971, ο Αναγνωστάκης εκδίδει πάλι μόνος του μια συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων του με τίτλο "Τα ποιήματα (1941-1971)", όπου περιλαμβάνονται οι συλλογές  Εποχές (1945), Εποχές 2 (1948), Εποχές 3 (1951), Παρενθέσεις (1956), Η Συνέχεια 2 (1954), Η Συνέχεια 3 (1956) και Ο Στόχος (1971). Αυτός ο συγκεντρωτικός τόμος επανεκδίδεται το 1976 από τις εκδόσεις Πλειάς και το 1985 από τις εκδόσεις Στιγμή. Σε όλες αυτές τις εκδόσεις, ο τελευταίος στίχος έχει την μορφή με την οποία δημοσιεύεται και εδώ.

Το 2000, ο τόμος επανεκδίδεται και πάλι, αυτή την φορά από τις εκδόσεις Νεφέλη. Σ' αυτή την έκδοση, ο επίμαχος στίχος αλλάζει και παίρνει την μορφή τού τίτλου τού ποιήματος. Δεν είναι δυνατόν να γνωρίζω αν η συγκεκριμένη "επέμβαση" οφείλεται αποκλειστικά στον εκδότη ή αν γίνεται με σύμφωνη γνώμη τού ίδιου του Αναγνωστάκη, ο οποίος βρίσκεται ακόμη στην ζωή (πέθανε το 2005). Πάντως, εδώ προτίμησα να διατηρήσω τον στίχο έτσι όπως βρίσκεται στην παλιότερη από τις εκδόσεις που έχω στα χέρια μου, εκείνη της Πλειάδος, του 1976.

Μια σπάνια φωτογραφία τού 1975, όταν ο Μίκης Θεοδωράκης
μελοποίησε στίχους τού Μανόλη Αναγνωστάκη. Τα τραγούδια
περιλήφθηκαν στο άλμπουμ "Μπαλλάντες" και τα ερμήνευσαν
ο Πέτρος Πανδής με την Μαργαρίτα Ζορμπαλά.

Δεν υπάρχουν σχόλια: