To Cogito ergo sum συλλογάται λέφτερα και στο ηλεκτρονικό περιοδικό Ατέχνως.

Η γλώσσα κόκκαλα τσακίζει

(...) ας ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα, ας ιδιωτικοποιηθεί η θάλασσα κι ο ουρανός, ας ιδιωτικοποιηθεί το νερό κι ο αέρας, ας ιδιωτικοποιηθεί η δικαιοσύνη και ο νόμος, ας ιδιωτικοποιηθεί το σύννεφο που περνάει, ας ιδιωτικοποιηθεί το όνειρο, ειδικά αν γίνεται μέρα και με τα μάτια ανοιχτά. Και τελικά, για να ολοκληρωθούν οι ιδιωτικοποιήσεις, ας ιδιωτικοποιηθούν και τα κράτη, παραδίδοντας για κάποιο χρονικό διάστημα την εκμετάλλευσή τους σε ιδιωτικές εταιρείες, που θα λειτουργούν σε καθεστώς διεθνούς ανταγωνισμού. Εκεί βρίσκεται η σωτηρία τού κόσμου...

Και τώρα, ας ιδιωτικοποιηθεί επίσης και η πουτάνα που τους γέννησε όλους.


[Ζοζέ Σαραμάγκου, "Τετράδια του Λαντσαρότε - Ημερολόγιο ΙΙΙ, 1993-1995" - Μετάφραση από τα πορτογαλικά: Cogito ergo sum]

7 Σεπτεμβρίου 2016

Hedge fund: παιχνίδι μόνο για μεγάλους (1)

Καθώς πλησιάζει η ώρα της αξιολόγησης για την επόμενη δόση τής "θεσμικής" βοήθειας του τρίτου -και αριστερώτερου- μνημονίου, μπαίνουμε και στην τελική ευθεία για την λύση τού προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Έτσι, όλο και συχνότερα ακούμε να γίνεται λόγος για κάποια μεγάλα distress fund, τα οποία ενδιαφέρονται να αγοράσουν "μπιρ παρά" αυτά τα δάνεια, ευελπιστώντας ότι θα αποκομίσουν κέρδη ή, όπως λέει ο λαός, θα βγάλουν από την μύγα σπλήνα.

Στα distress funds είχαμε αναφερθεί εκτενώς πριν τρία χρόνια, στο κείμενο με τίτλο "Distress funds: οι "ευκαιρίες" τής κρίσης". Εκείνο που δεν είχαμε πει τότε, ήταν ότι το distress fund δεν είναι παρά μια μορφή hedge fund, άλλος ένας όρος που μπήκε στην ζωή μας τα τελευταία χρόνια. Κι επειδή μάλλον είναι πολλοί εκείνοι που δεν καταλαβαίνουν τέτοιους όρους και δεν γνωρίζουν την σημασία τους, ας δούμε σήμερα αναλυτικά τι πράγμα είναι το hedge fund.

1968: Όταν η Γουώλ Στρητ ανακάλυπτε τo hedge fund

Όπως υπεννοεί ο ίδιος ο όρος (hedge = φράχτης, fund = κεφάλαιο), hedge fund λέγεται ένα κεφάλαιο το οποίο επενδύεται με αντισταθμισμένο (εξασφαλισμένο) κίνδυνο. Τουλάχιστον, έτσι θα έπρεπε να είναι. Το hedge fund, δηλαδή, θα έπρεπε να επενδύει τα κεφάλαιά του με τέτοιον τρόπο ώστε ο αυξημένος κίνδυνος μιας θέσης να αντισταθμίζεται με την σιγουριά μιας άλλης. Για παράδειγμα, αντισταθμίζουμε το ρίσκο τής επιθετικής τοποθέτησης σε κάποια μετοχή τής οποίας προσδοκούμε άνοδο τιμής, με μια αμυντική αγορά ενός παράγωγου πτωτικού συμβολαίου. Όμως, στην πράξη τα πράγματα είναι τόσο διαφορετικά ώστε ο όρος hedge fund να θεωρείται πλέον παραπλανητικός.

Για να καταλάβουμε πώς δουλεύει το σύστημα, ας πάμε λίγο πίσω στον χρόνο. Τον Μάρτιο του 1949 ο αυστραλός συγγραφέας, οικονομολόγος και δημοσιογράφος Άλφρεντ Ουίνσλοου Τζόουνς γράφει ένα οικονομικού περιεχομένου άρθρο για το περιοδικό Fortune με τίτλο "Τάσεις στις προβλέψεις". Ενώ ετοιμάζει το άρθρο του, του έρχεται η ιδέα να εφαρμόσει στην πράξη αυτά που είχε ανακαλύψει σχετικά με τις προβλέψεις. Έτσι, ιδρύει την A.W.Jones & Co και ξεκινάει. Βέβαια, δεν έχει κεφάλαια αλλά αυτό στον καπιταλισμό είναι μια λεπτομέρεια επουσιώδους σημασίας.

Με βάση τις προβλέψεις του, ο Τζόουνς καταρτίζει δυο λίστες: μία με τις μετοχές των οποίων η τιμή αναμένεται να πέσει και μία με εκείνες που αναμένεται να ανεβεί. Πλησιάζει τους κατόχους μετοχών της πρώτης λίστας και τους ζητάει να του "νοικιάσουν" τις μετοχές τους για ένα ορισμένο χρονικό διάστημα, με την λήξη του οποίου θα τους τις επιστρέψει μαζί με έναν τόκο (ως "ενοίκιο"). Μόλις παίρνει αυτές τις μετοχές στα χέρια του, τις πουλάει και με το αντίτιμο αγοράζει μετοχές τής δεύτερης λίστας. Η ιδέα είναι απλή: όταν λήξει το χρονικό διάστημα του ενοικίου, θα πουλήσει τις δεύτερες μετοχές με κέρδος και με αυτά τα λεφτά θα αγοράσει τις πρώτες σε χαμηλότερη τιμή από εκείνη που τις είχε πουλήσει, ώστε να τις επιστρέψει στους κατόχους τους. Με αυτό τον τρόπο θα μαζέψει κέρδη και από τις μετοχές που θα χάσουν αξία και από τις μετοχές που θα κερδίσουν.

Το κόλπο δούλεψε και η εταιρεία σημείωσε κέρδη 40.000 δολλαρίων, εκμεταλλευόμενη κεφάλαια ύψους μόλις 100.000 δολλαρίων. Δίχως να το ξέρει, ο Τζόουνς είχε συστήσει το πρώτο hedge fund της ιστορίας. Χωρίς να το ξέρει, επίσης, είχε εφεύρει την πρώτη στρατηγική τοποθέτησης κεφαλαίων τύπου long και short, για την οποία δεν χρειάζονται κεφάλαια αλλ' απλώς εμπορική πίστη. Ο Τζόουνς συνέχισε να βγάζει λεφτά μ' αυτόν τον τρόπο, μέχρι το 1989 που μας άφησε χρόνους. Σήμερα, τα hedge fund που διαχειρίζεται η A.W.Jones & Co ξεπερνούν το ένα τρισ. δολλαρίων.

Η δυνατότητα δίδυμης (και από άνοδο και από πτώση) δημιουργίας κερδών και, μάλιστα, χωρίς ίδια κεφάλαια δεν ήταν δυνατόν να περάσει απαρατήρητη από τα κοράκια τού διεθνούς κεφαλαίου. Υπολογίζεται ότι σήμερα υπάρχουν κάπου 10.000 hedge fund ανά την υφήλιο, τα οποία πραγματοποιούν συναλλαγές 3 τρισ. δολλαρίων σε καθημερινή βάση. Φυσικά, η έδρα όλων αυτών βρίσκεται σε φορολογικούς παραδείσους (τα δυο στα τρία εδρεύουν στις Νήσους Καϋμάν) και η αμοιβή των διαχειριστών τους (οι οποίοι στην πλειοψηφία τους στεγάζονται στην Γουώλ Στρητ της Νέας Υόρκης και στο Σίτυ του Λονδίνου) ακολουθεί συνήθως τον κανόνα 2 + 20 (2% επί των διαχειριζομένων κεφαλαίων συν 20% επί των ετησίων κερδών).

Επεξεργασία πίνακα: Cogito ergo sum

Επειδή από την φύση τους τα hedge fund βολεύονται και με πολύ χαμηλές ποσοστιαίες αποδόσεις, σωρεύουν κέρδη τόσο από τον όγκο των συναλλαγών όσο και από τον όγκο των τοποθετημένων κεφαλαίων. Για παράδειγμα: 10 εκατ. ευρώ που αλλάζουν θέση μέσα σε δυο μέρες με απόδοση 0,1%, αποδίδουν μεν "μόνο" 10.000 ευρώ αλλά αυτό σε ετήσια βάση σημαίνει απόδοση 18%. Ως εκ τούτου, τα αντισταθμιστικά κεφάλαια απευθύνονται σε επενδυτές που διαθέτουν μεγάλα ποσά προς επένδυση. Πρόκειται, δηλαδή, για παιχνίδια που απευθύνονται μόνο σε μεγάλους. Ανάμεσα σ' αυτούς βρίσκονται οπωσδήποτε τα ανά τον κόσμο ασφαλιστικά ταμεία, ιδρύματα, κληροδοτήματα κλπ, πολύ περισσότερο δε που η -υποτιθέμενη- "αντιστάθμιση" του κινδύνου λειτουργεί ως δέλεαρ για τους διαχειριστές τους, οι οποίοι πολύ συχνά δεν έχουν τις απαιτούμενες γνώσεις ώστε να αντιλαμβάνονται τους κινδύνους τέτοιων παιχνιδιών.

Θα έλεγε κανείς ότι δεν υπάρχει κάτι μεμπτό στο να κερδίζεις κάνοντας σωστές προβλέψεις. Μήπως αυτό δεν κάνουν και οι παίκτες τού ποδοσφαιρικού στοιχήματος; Όμως, το 1992 ο διαβόητος ουγγροπολιτειακός επενδυτής Τζορτζ Σόρος άλλαξε τους κανόνες του παιχνιδιού. Ο Σόρος έβαλε μια ενδιαφέρουσα νέα παράμετρο: αν θέλεις να κερδίσεις από μια κατάσταση αλλά δεν μπορείς να την προβλέψεις, δημιούργησέ την! Λεπτομέρειες θα πούμε αύριο.

4 σχόλια:

Ανώνυμος είπε...

Και τι να σκεφθεί κανείς όταν (συν τοις άλλοις) τα χαρτοφυλάκια των τραπεζών, ως προς το τρισδιάστατο περιεχόμενό τους (υποθήκες), καίτοι είναι το μόνο διεθνώς εμπορεύσιμο, πυροβολείται και ισοπεδώνεται παντοίοις τρόποις.
Είναι κανόνας της αγοράς, πως ό,τι βγαίνει στο σφυρί φόρα παρτίδα θα καταβαραθρωθρεί.
Κρατάνε αγάντα οι νοήμονες κυβερνήτες και παίζουν (έστω, και την υστάτην) το χαρτί του προσφερθέντος διαλείμματος.
Αλλιώς, ό,τι καλείται ελληνικό πάγιο-επιφάνεια απαξιώνεται ως προς την χρηματική του αξία για να περάσει σε ξένα χέρια... μπιρ παρά.
Όταν περάσει, τότε θα μας κανοναρχούν με αναλύσεις για κόστος κατασκευής, αποσβέσεις, συντήρηση... και όλες τις ομορφιές που δικαιώνουν το καραγκιόζειο "τα δικά σου δικά μου και τα δικά μου δικά μου".
Όταν καταλάβουμε πως ακόμη και αν δεν θέλουμε να είμαστε πάσης φύσεως αλληλοαρπαζόμενοι ιδιοκτήτες, τουλάχιστον απαιτούμε να είμαστε υπάλληλοι στην... δική μας ιδιοκτησία, το τρένο θα έχει φύγει.
Η εκχώρηση των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας σε τρίτους (γιατί αυτοί ξέρουν... καλλίτερα!), είναι ο σίγουρος δρόμος για την μονοδιάστατη επέλαση της εξηρτημένης από ξένα κέντρα υπαλληλικής εργασίας άνευ δυνατότητας κυριαρχικής ανάταξης.
Είναι η παραδοχή ήττας, ιδεολογικής και πνευματικής.

Σχεδόν όλοι συμφωνούν, πως το 2010 έπρεπε να πάμε σε εθνικό νόμισμα.
Ακόμη και το 12 σωζόταν η παρτ(ρ)ίδα, μέτρησαν τα μεγαλοσυμφέροντα με τα μεταξωτά ευρωβρακιά.
Όσοι τολμούσαν να αρθρώσουν μια κουβέντα τότε, δακτυλοδείχνονταν ως παλαβοί από τους ημέτερους αρχιερείς.
Φίνεται όμως πως... τοιούτοι έπρεπον ημίν αρχιερείς.

Ανώνυμος είπε...

καταβαραθρωθεί-φαίνεται, ουφ!

Ανώνυμος είπε...

Ευχαριστούμε για την ανάρτηση.
Αναμένουμε την επόμενη με τον Τζωρτζ Σόρος.
Έχει κοντά και την επέτειο η Βρετανική Οικονομία από την Μαύρη Τετάρτη,Black Wednesday 16/9/1992
https://www.youtube.com/watch?v=AHDsO7gvXHQ
Εκτός από τον Τζορτζ Σόρος είναι γνωστό ποιοι άλλοι κέρδισαν;
Και επίσης είναι γνωστό το κέρδος που αποκόμισε τότε η Δυτική Γερμανία;
Υπάρχουν δεδομένα για το αντίστοιχο παιχνίδι που παίχτηκε με την Ιταλία;
Και επίσης αυτά τα ποσά μπορούμε να υποθέσουμε πως βοήθησαν τους Δυτικό-Γερμανούς να τα χρησιμοποιήσουν στην ανοικοδόμηση της Ανατολικής Γερμανίας;

Ανώνυμος είπε...


Το 2011 ο Γιώργος Μαλούχος στο βιβλίο του η επιστροφή του Ράϊχ περιγράφει πως οι Γερμανοι με τη βοήθεια του Σόρος κέρδισαν από τον Μηχανισμό Συναλλαγματικών Ισοτιμιών και τη συμμετοχή σε αυτόν της Αγγλικής Λίρας.Το ίδιο έκαναν και με την Ιταλική Λιρέτα.
Από τη σελίδα 108 και έπειτα εξηγεί τι συνέβη στις 16/9/1992 και πως ο Σόρος "άδειασε" την τράπεζα της Αγγλίας παίζοντας με τα επιτόκια.
http://www.biblionet.gr/book/168167/%CE%9C%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CF%8D%CF%87%CE%BF%CF%82,_%CE%93%CE%B5%CF%8E%CF%81%CE%B3%CE%B9%CE%BF%CF%82_%CE%A0./%CE%97_%CE%B5%CF%80%CE%B9%CF%83%CF%84%CF%81%CE%BF%CF%86%CE%AE_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CE%A1%CE%AC%CE%B9%CF%87

Ο Γιώργος Μαλούχος στο βιβλίο του αναφέρει πως ο ίδιος ο Σόρος στο βιβλίο του ο Σόρος για τον Σόρος (1995) εξηγεί πως ότι έπραξε το γνώριζε η Γερμανική κυβέρνηση...!!!
Soros on Soros στα Ελληνικά
http://www.biblionet.gr/book/25367/Soros,_George/%CE%9F_Soros_%CE%B3%CE%B9%CE%B1_%CF%84%CE%BF%CE%BD_Soros
Στα αγγλικά
https://www.amazon.com/Soros-Staying-Ahead-George-1995-08-18/dp/B01JXT2E02/ref=asap_bc?ie=UTF8